fa بررسی تأثیر آموزش برنامه خود مراقبتی به شیوه بحث گروهی بر دانش و عملکرد دختران نوجوان دیابتیک مراجعه کننده به انجمن دیابت ایران شيوه هاي آموزش Teaching Methods پژوهشی اصیل Original research article مقدمه: دیابت بیماری مزمنی است که به رفتارهای خودمراقبتی ویژه‌ای تا پایان عمر نیازمند است. از طرفی مطالعات نشان داده‌اند که بهبود دانش و عملکرد مبتلایان به دیابت به معنای بهبود وضعیت متابولیکی است و جهت بهبود وضعیت متابولیکی ارائه آموزش کافی درباره خودمراقبتی از طریق روش‌های فعال که با درگیر کردن مبتلایان به دیابت در آموزش همراه است الزامی است لذا این مطالعه با هدف تعیین تأثیر آموزش برنامه خود مراقبتی به شیوه بحث گروهی بر دانش و عملکرد دختران نوجوان دیابتیک مراجعه کننده به انجمن دیابت ایران انجام شده است. روش‌ها: این پژوهش یک مطالعه نیمه تجربی است که در سال 1388-1387 و با انتخاب 80 دختر نوجوان 15 تا 19 ساله مبتلا به دیابت (40 نفر گروه آزمون و 40 نفر گروه شاهد) در انجمن دیابت ایران انجام شده است. بعد از گردآوری اطلاعات حاصل از مرحله قبل از مداخله با استفاده از پرسشنامه دانش، عملکرد و نیازسنجی آموزشی در هر دو گروه، برنامه خود مراقبتی طراحی شد و سپس برنامه خود مراقبتی طی 8 جلسه بحث گروهی برای گروه آزمون اجرا شد. سپس بلافاصله و یک ماه بعد از پایان مداخله مجدداً دانش و عملکرد دختران نوجوان دیابتیک در هر دو گروه آزمون و شاهد اندازه‌‌گیری شد. پس از جمع‌آوری داده‌ها، با استفاده از نرم‌افزار SPSS و آزمون‌های آماری، کای دو، T مستقل، repeated measures و t زوجی داده‌های حاصله تجزیه و تحلیل شد. نتایج: نتایج حاصله پس از تجزیه و تحلیل داده‌ها نشان داد که با آزمون t مستقل و کای دو (05/0p<) دو گروه آزمون و شاهد از نظر گزینه‌های اطلاعات دموگرافیک (سن، قد، وزن، شغل پدر و...) همسان بودند. در گروه آزمون در مقایسه بین قبل، بلافاصله و یک ماه بعد از پایان مداخله تفاوت معناداری در جهت افزایش نمره دانش و عملکرد مشاهده شد (0001/0p>) اما این اختلاف در گروه شاهد معنادار نشد (05/0p<) و نیز آزمون t مستقل (05/0p<) تفاوت معناداری در زمینه دانش و عملکرد بین دو گروه آزمون و شاهد قبل از مداخله نشان نداد. بلافاصله و یک ماه بعد از پایان مداخله بین دو گروه با آزمون ،t مستقل اختلاف معناداری از نظر میانگین نمره دانش و عملکرد دیده شد (05/0p>). نتیجه‌گیری: به طور کلی نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که آموزش برنامه خودمراقبتی به شیوه بحث گروهی در بهبود دانش و عملکرد دختران نوجوان دیابتیک مؤثر بوده است و پیشنهاد می‌شود آموزش رفتارهای خودمراقبتی به شیوه بحث گروهی به عنوان یک روش مؤثر جهت بهبود دانش و عملکرد نوجوانان مبتلا به سایر بیماری‌های مزمن به کار گرفته شود. Introduction: Diabetes is a chronic illness which needs specific self care behaviors to the end of life. On the other hand, studies have shown that improvement in knowledge and practice of diabetic patients brings about improvement of metabolic status for which self care education specially with active method (active involvement of diabetic patients) is necessary. So, this study has been conducted to determine the effect of self care program with group discussion on knowledge and practice of diabetic adolescent girls referring to Iranian Diabetes Society. Methods: This research is a quasi experimental study conducted on 80 diabetic adolescent girls aged 15-19 (40 as experiment and 40 as control group) in Iranian Diabetes Society in 2008-2009. Self care program was designed after data had been collected in pre intervention stage by questionnaires of knowledge and practice as well as educational needs assessment in both groups, and then, self care program was administrated through 8 discussion sessions for experiment group. Finally, the same questionnaires were completed for experiment and control groups of diabetic adolescent girls once just after and one month after intervention again. The collected data were analyzed through SPSS 15 with statistical tests of X2, Independent Sample T test, Repeated Measures and Paired T test. Results: Results showed no significant differences between experiment and control groups in demographic characteristics(age, height, weight, father’s job etc.) through Independent Sample T test and X2 .In experiment group, there was a significant increase in scores of knowledge and practice compared to before, just after and one month after intervention (p<0.0001) .But this difference was not significant in control group (P>0.05) and Independent T-test showed no significant difference in knowledge and practice between experiment and control groups before intervention(p>0.05). There was a significant difference in mean scores of knowledge and practice just after and one month after intervention between two groups of experiment and control shown by Independent T-test (p<0.05). Conclusion: Generally ,the results showed that performing self care program by group discussion was effective on increasing knowledge and practice of diabetic adolescent girls and it is suggested to handle teaching self care behavior program by group discussion as an effective method to improve knowledge and practice in other adolescents with chronic diseases دیابت، دختران نوجوان، برنامه خودمراقبتی، بحث گروهی، دانش، عملکرد Diabetes, adolescent girls, self care program, group discussion, knowledge, practice 982 993 http://ijme.mui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-993-2&slc_lang=fa&sid=1 maryam shirazi مریم شیرازی maryam_sh_nurse@yahoo.com 7000319475328460019084 7000319475328460019084 No monireh Anoosheh منیره انوشه anoosheh@modares.ac.ir 7000319475328460019085 7000319475328460019085 Yes Assadollah Rajab اسدالله رجب 7000319475328460019086 7000319475328460019086 No